Thỏa thuận sống chung có giống thỏa thuận tiền hôn nhân (prenup) không, và có thể được cưỡng chế thi hành tại BC không?
Tại BC, hai loại thỏa thuận này vận hành theo cùng một cách. "Thỏa thuận tiền hôn nhân" (prenup, tức thỏa thuận hôn nhân (marriage agreement)) và thỏa thuận sống chung (cohabitation agreement) đều là những thỏa thuận được lập trước hoặc trong một mối quan hệ, về những gì sẽ xảy ra nếu hai người ly thân, và Luật Gia đình (Family Law Act) làm cho chúng có tính ràng buộc. Tòa án chỉ có thể hủy bỏ các điều khoản về tài sản hoặc tiền cấp dưỡng vợ/chồng (spousal support) dựa trên những căn cứ hạn chế, chẳng hạn việc không công khai thông tin hoặc một bên không hiểu thỏa thuận, hoặc khi thỏa thuận đã trở nên bất công đáng kể (significantly unfair). Các điều khoản về tiền cấp dưỡng con (child support) và việc nuôi dạy con được lập trước khi ly thân không có tính ràng buộc.
Tên gọi khác nhau, quy định như nhau
Luật BC không dùng các từ "thỏa thuận tiền hôn nhân" hay "thỏa thuận sống chung". Luật Gia đình cho phép hai người trở lên lập thỏa thuận về một vấn đề có thể trở thành tranh chấp luật gia đình trong tương lai, và quy định rằng thỏa thuận đó ràng buộc họ. Điều này đúng dù có hay không có khoản trả nào cho thỏa thuận, dù có hay không có luật sư hoặc hòa giải viên tham gia, và dù thỏa thuận có được nộp lưu tại tòa hay không. Thỏa thuận có thể được lập vào bất cứ lúc nào: trước khi hai người dọn về sống chung hoặc kết hôn (thỏa thuận tiền hôn nhân), hoặc vào bất cứ lúc nào sau đó (đôi khi gọi là thỏa thuận hậu hôn nhân (postnup)).
Về tài sản, luật này cho phép các bên phối ngẫu thỏa thuận phân chia tài sản và nợ đồng đều hoặc không đồng đều, coi tài sản là tài sản gia đình (family property) hoặc tài sản loại trừ (excluded property) khi luật lẽ ra quy định khác, và định giá tài sản theo cách của riêng họ. Họ cũng có thể thỏa thuận về tiền cấp dưỡng vợ/chồng, kể cả việc miễn cho nhau khỏi nghĩa vụ này, và về thời điểm tiền cấp dưỡng sẽ thay đổi hoặc chấm dứt, ví dụ khi người phối ngẫu nhận cấp dưỡng bắt đầu sống chung với người khác.
Những điều các thỏa thuận này không thể ấn định trước
Thỏa thuận về tiền cấp dưỡng con chỉ có tính ràng buộc nếu được lập sau khi ly thân, hoặc khi hai người sắp ly thân để có hiệu lực khi ly thân. Thỏa thuận về sắp xếp nuôi dạy con (parenting arrangements) cũng vậy. Vì thế, một thỏa thuận sống chung hoặc thỏa thuận hôn nhân ký từ sớm trong mối quan hệ không thể ấn định tiền cấp dưỡng con hay thời gian nuôi dạy con (parenting time), và tòa án sẽ quyết định những vấn đề đó theo luật áp dụng vào lúc hai người ly thân.
Khi nào tòa án có thể hủy bỏ các điều khoản về tài sản hoặc cấp dưỡng
Nếu thỏa thuận được lập bằng văn bản và mỗi chữ ký đều có ít nhất một người khác làm chứng (cùng một người có thể làm chứng cho cả hai chữ ký), tòa án chỉ có thể hủy bỏ hoặc thay thế các điều khoản về tài sản nếu, vào lúc lập thỏa thuận, một bên đã không công khai tài sản, nợ hoặc thông tin liên quan khác đáng kể, một bên đã lợi dụng không chính đáng sự yếu thế của bên kia, một bên đã không hiểu bản chất hoặc hậu quả của thỏa thuận, hoặc có những căn cứ khác có thể làm vô hiệu một hợp đồng thông thường. Ngay cả khi đó, tòa án vẫn có thể giữ nguyên thỏa thuận nếu tòa sẽ không ra một lệnh khác biệt đáng kể.
Ngoài ra, tòa án có thể hủy bỏ các điều khoản về tài sản đã trở nên bất công đáng kể, khi xem xét thỏa thuận được lập cách đây bao lâu, các bên phối ngẫu có ý định đạt được sự chắc chắn hay không, và họ đã dựa vào thỏa thuận đến mức nào. Các điều khoản về tiền cấp dưỡng vợ/chồng được xem xét theo cùng cách đó, với thêm hai yếu tố: những thay đổi trong hoàn cảnh của một bên kể từ khi lập thỏa thuận, và thỏa thuận đáp ứng các mục đích của tiền cấp dưỡng vợ/chồng đến mức nào.
Đơn xin hủy bỏ các điều khoản về tài sản hoặc tiền cấp dưỡng vợ/chồng phải được nộp trong vòng hai năm kể từ khi người phối ngẫu phát hiện, hoặc lẽ ra phải phát hiện một cách hợp lý, các căn cứ đó.
Quý vị có cần luật sư không?
Luật không bắt buộc phải có luật sư. Nhưng mỗi căn cứ nêu trên đều liên quan đến cách thỏa thuận được lập, và những khiếu nại phổ biến nhất là một bên đã không công khai mọi thứ hoặc không hiểu những gì mình đã ký. Việc cả hai bên công khai đầy đủ thông tin tài chính, và mỗi bên có tư vấn pháp lý riêng, là cách tốt nhất để đối đáp những lập luận đó nhiều năm sau.
Có thể thay đổi thỏa thuận không?
Có, bằng cách lập một thỏa thuận mới. Khi một thỏa thuận mới thay đổi một thỏa thuận trước đó, những phần bị thay đổi được coi là đã bị hủy bỏ và phần còn lại của thỏa thuận trước vẫn có hiệu lực. Một bên cũng có thể nộp thông báo về một thỏa thuận tài sản bằng văn bản có người làm chứng tại văn phòng đăng ký quyền sở hữu đất (land title office) đối với đất đai mà thỏa thuận đó điều chỉnh; sau đó, việc bán hoặc thế chấp đất đai đó không thể được đăng ký trừ khi mỗi bên phối ngẫu ký văn bản hủy bỏ hoặc hoãn lại thông báo.
Căn cứ pháp luật
Mỗi đường dẫn mở chính nguồn tài liệu đó: điều luật trên trang BC Laws hoặc Justice Laws, bản phán quyết do chính tòa án công bố, hoặc trang của cơ quan công bố tài liệu đó. Các đường dẫn dưới đây đều dẫn đến văn bản chính thức bằng tiếng Anh. Ngày kiểm tra: 16 tháng 11, 2026.
- Luật Gia đình (Family Law Act, SBC 2011, c 25), Điều 6: các thỏa thuận về tranh chấp luật gia đình trong tương lai có tính ràng buộc
- Luật Gia đình, Điều 7: thỏa thuận mới chỉ thay thế những phần mà nó thay đổi
- Luật Gia đình, Điều 92: những điều các bên phối ngẫu có thể thỏa thuận về tài sản và nợ
- Luật Gia đình, Điều 93: hủy bỏ thỏa thuận về phân chia tài sản
- Luật Gia đình, Điều 94: không ra lệnh về tài sản đối với những vấn đề mà một thỏa thuận có người làm chứng đã điều chỉnh, trừ khi thỏa thuận bị hủy bỏ
- Luật Gia đình, Điều 99: nộp thông báo về thỏa thuận tài sản tại văn phòng đăng ký quyền sở hữu đất
- Luật Gia đình, Điều 163: thỏa thuận về tiền cấp dưỡng vợ/chồng, kể cả việc miễn trừ và các điều khoản về thời điểm chấm dứt cấp dưỡng
- Luật Gia đình, Điều 164: hủy bỏ thỏa thuận về tiền cấp dưỡng vợ/chồng
- Luật Gia đình, Điều 148: thỏa thuận cấp dưỡng con chỉ ràng buộc nếu được lập vào lúc hoặc sau khi ly thân
- Luật Gia đình, Điều 44: thỏa thuận nuôi dạy con chỉ ràng buộc nếu được lập vào lúc hoặc sau khi ly thân
- Luật Gia đình, Điều 198: hai năm kể từ khi phát hiện căn cứ để xin hủy bỏ
Mọi người cũng hỏi
- Thỏa thuận có bắt buộc phải có người làm chứng không?
- Các giới hạn về việc hủy bỏ áp dụng cho thỏa thuận bằng văn bản có mỗi chữ ký đều được làm chứng. Tòa án có thể áp dụng cùng tiêu chí đó cho một thỏa thuận bằng văn bản không có người làm chứng nếu tòa thấy phù hợp, vì vậy việc làm chứng loại bỏ một lập luận chứ không phải là điều tạo nên thỏa thuận.
- Thỏa thuận tiền hôn nhân có thể ghi rằng sẽ không có tiền cấp dưỡng con không?
- Điều khoản như vậy không có tính ràng buộc. Thỏa thuận về tiền cấp dưỡng con chỉ ràng buộc nếu được lập vào lúc hoặc sau khi ly thân, và ngay cả khi đó tòa án vẫn có thể thay thế nó nếu tòa sẽ ra một lệnh khác theo hướng dẫn về cấp dưỡng con.
- Chúng tôi đã ký thỏa thuận sống chung rồi sau đó kết hôn. Thỏa thuận đó còn hiệu lực không?
- Luật Gia đình không làm cho một thỏa thuận mất hiệu lực vì hai người sau đó kết hôn. Hãy đọc thỏa thuận để xem nó có nói điều gì xảy ra khi kết hôn hay không, và hãy nhờ xem xét lại thỏa thuận nếu hoàn cảnh của quý vị đã thay đổi nhiều.
Đọc thêm
Luật sư của chúng tôi
Mỗi luật sư trong đội ngũ của chúng tôi chỉ hành nghề trong lĩnh vực luật gia đình. Xin chọn một luật sư để xem hồ sơ và đặt lịch tư vấn.
- Robert W. EvansLuật sư cộng sự · Hòa giải viên
- Kevin A. QuongLuật sư cộng sự
- Sarnj RaiLuật sư cộng sự
- Desiree AcostaLuật sư cộng sự · Hòa giải viên
- Dilveen GrewalLuật sư cộng sự
- Valeska KartiniLuật sư cộng sự
- Liam SuLuật sư cộng sự
- Sahaj ClaireLuật sư cộng sự
- Raymond BoutetLuật sư cộng sự
- Mckenna SeebachLuật sư cộng sự
- Bionca ChuLuật sư cộng sự
Trên đây là thông tin chung về pháp luật tại British Columbia, không phải là tư vấn pháp lý. Pháp luật có thể thay đổi và hoàn cảnh của mỗi người mỗi khác; xin tham khảo ý kiến luật sư trước khi hành động dựa trên bất kỳ nội dung nào ở đây.Trang này là bản dịch tiếng Việt của trang tiếng Anh, chỉ để tham khảo. Nếu có bất kỳ khác biệt nào giữa bản tiếng Việt và bản tiếng Anh, bản tiếng Anh được ưu tiên áp dụng.