Ano ang nangyayari kapag kinuha ng Ministri ng Pagpapaunlad ng mga Bata at Pamilya (Ministry of Children and Family Development, MCFD) ang isang bata sa British Columbia?

Kailan maaaring kunin ang isang bata

Sa ilalim ng Batas sa Serbisyo para sa Bata, Pamilya at Komunidad (Child, Family and Community Service Act, CFCSA), ang isang director (opisyal na may kapangyarihan sa ilalim ng batas), na sa praktika ay isang social worker ng MCFD o isang delegated Aboriginal agency (ahensiyang Katutubo na binigyan ng kapangyarihan sa ilalim ng batas), ay maaaring kumuha ng bata nang walang utos ng korte kung may makatwirang batayan para maniwalang kailangan ng bata ng proteksiyon at alinman sa nasa agarang panganib ang kalusugan o kaligtasan ng bata o walang hakbang na hindi gaanong nakagagambala na makapoprotekta sa bata.

Inililista ng CFCSA kung kailan kailangan ng bata ng proteksiyon. Kasama sa listahan ang pisikal na pananakit, sekswal na pang-aabuso o pagsasamantala, pagpapabaya, emosyonal na pinsala mula sa asal ng magulang o mula sa pamumuhay kasama ng karahasan sa tahanan (domestic violence), pagkakait ng kinakailangang pangangalagang pangkalusugan, at magulang na hindi kaya o ayaw mag-alaga sa bata. Sinasabi ng CFCSA na hindi kailangan ng bata ng proteksiyon batay sa pagpapabaya, o sa kawalang-kakayahan ng magulang na alagaan ang bata, dahil lamang sa kahirapan, hindi sapat na pabahay, o kalagayan ng kalusugan ng magulang.

Dapat agad na gawin ng director ang lahat ng makatwirang pagsisikap na abisuhan ang bawat magulang, nang nakasulat kung praktikal, kasama ang mga dahilan ng pagkuha sa bata.

Ang pagdinig sa pagharap, sa loob ng pitong araw

Hindi lalampas sa pitong araw pagkatapos kunin ang bata, dapat humarap ang director sa korte para sa pagdinig sa pagharap at magharap ng nakasulat na ulat: kung bakit kinuha ang bata, isang interim na plano ng pangangalaga (interim plan of care), at kung anong mga hakbang na hindi gaanong nakagagambala ang isinaalang-alang.

Sa pagtatapos ng pagdinig, dapat gawin ng hukom ang isa sa apat na utos: mananatili ang bata sa interim na kustodiya (interim custody) ng director; uuwi ang bata sa ilalim ng pangangasiwa ng director; uuwi ang bata nang walang pangangasiwa; o ilalagay muna ang bata sa ibang tao na pumapayag, gaya ng kamag-anak, sa ilalim ng pangangasiwa ng director.

Ang pagdinig sa proteksiyon, sa loob ng 45 araw

Maliban kung basta na lamang ibinalik ang bata, nagtatakda ang korte ng pagdinig sa proteksiyon, na dapat magsimula nang hindi lalampas sa 45 araw pagkatapos matapos ang pagdinig sa pagharap. Doon pinagpapasyahan ng hukom kung kailangan ng bata ng proteksiyon. Kung hindi, dapat ibalik ang bata.

Kung kailangan nga ng bata ng proteksiyon, dapat pumili ang hukom, ayon sa pinakamabuting kapakanan ng bata (best interests of the child), sa pagitan ng pagbabalik sa bata sa ilalim ng pangangasiwa nang hanggang anim na buwan, paglalagay sa bata sa ibang tao sa ilalim ng pangangasiwa, utos ng pansamantalang kustodiya (temporary custody order) pabor sa director, at utos ng tuloy-tuloy na kustodiya (continuing custody order).

Mga takdang panahon ng pansamantalang kustodiya

Ang utos ng pansamantalang kustodiya ay hindi maaaring lumampas sa tatlong buwan kung ang pinakabatang anak sa kaso ay wala pang limang taong gulang, anim na buwan kung ang batang iyon ay lima hanggang labing-isang taong gulang, at labindalawang buwan kung labindalawang taong gulang o higit pa. Ang lahat ng pansamantalang utos nang magkakasama ay hindi maaaring lumampas sa 12, 18 at 24 na buwan para sa parehong mga pangkat ng edad, maliban kung palawigin ng korte ang limitasyon para sa pinakamabuting kapakanan ng bata.

Bago maubos ang pansamantalang utos, maaaring mag-aplay ang director para sa tuloy-tuloy na kustodiya. Maaari itong ibigay ng korte kung walang malaking posibilidad na bubuti sa loob ng makatwirang panahon ang mga kalagayang naging dahilan ng pagkuha, o na makakaya ng magulang na tugunan ang mga pangangailangan ng bata. Sa ilalim ng utos ng tuloy-tuloy na kustodiya, ang director ang nagiging tanging personal na tagapag-alaga (personal guardian) ng bata at maaaring pumayag sa pag-ampon, kaya napakahalaga ng mga buwan bago maubos ang mga limitasyong iyon.

Ang magagawa ng magulang

Pumunta sa bawat pagdinig: ang magulang na humarap sa simula ng pagdinig sa pagharap ay may karapatang maging partido. Humiling ng karapatang dumalaw. Kapag nag-aplay ang magulang na may kustodiya noon, dapat mag-utos ang korte ng karapatang dumalaw maliban kung kumbinsido itong hindi ito para sa pinakamabuting kapakanan ng bata. Magmungkahi ng kamag-anak o kaibigang maaaring mag-alaga sa bata. Magtanong tungkol sa pulong ng pamilya (family conference) o mediation (pamamagitan), na itinatadhana ng CFCSA, para mapagkasunduan ang plano ng pangangalaga nang walang pinagtatalunang pagdinig.

Kumuha agad ng abogado. Sakop ng Legal Aid BC ang mga magulang na ang anak ay kinuha o maaaring kunin, at mas mataas ang mga limitasyon nito sa kita para sa mga kasong ito kaysa sa ibang kasong pampamilya.

Mga batang Katutubo

Kung Katutubo ang bata, dapat, kung praktikal, sabihan ng director ang First Nation ng bata o ang organisasyong Katutubo na itinalaga para sa bata tungkol sa pagdinig, at may karapatan itong maging partido kung haharap ito sa simula. Dapat sabihin ng interim na plano ng pangangalaga kung paano susuportahan ang bata na matuto at isabuhay ang kanyang mga tradisyon, kaugalian at wikang Katutubo at maging bahagi ng kanyang komunidad. Dapat umatras ang director sa kaso kapag kinumpirma nang nakasulat ng isang awtoridad na Katutubo (Indigenous authority) na ito ay nagbibigay o magbibigay ng mga serbisyo para sa bata at pamilya sa ilalim ng isang batas na Katutubo (Indigenous law) at hiniling nito sa director na umatras.